Stelling
"HR moet wat meer leren denken als een marketeer"
8
6
  
View
Partners
Partners
altijd het laatste nieuws!

Meld u hier aan voor de gratis e-mailnieuwsbrief.

Een leven lang inzetbaar?

Met interventies en best practices

Gratis whitepapers!

>> Zoek, vind en download

Volg ons nu

Tweets over duurzame inzetbaarheid

Home Dossiers Gezonder werken ‘Zwaar beroep is niet goed te omschrijven’
Gezonder werken

‘Zwaar beroep is niet goed te omschrijven’

Door de verhoging van de AOW-leeftijd komen vooral mensen in fysiek zware beroepen in de problemen. Steeds vaker halen ze hun pensioen niet werkend, maar vanuit een uitkering. Toch is eerder met pensioen voor zware beroepen niet de oplossing. Het grootste knelpunt is een sluitende omschrijving van een zwaar beroep. Dat heeft staatssecretaris  Klijnsma de Tweede Kamer schriftelijk laten weten.

Klijnsma reageerde hiermee op een motie van Kamerlid Voortman van GroenLinks uit 2016. De motie verzocht de regering om in overleg met sociale partners een voorstel tot een definitie van “zware beroepen” te doen, en om te onderzoeken of de regering voor mensen in zware beroepen een oplossing kan vinden. De Kamer heeft gedebatteerd over de gevolgen van de versneld verhoogde AOW-leeftijd, met name voor werknemers in fysiek zware beroepen. Saillant detail uit dat debat:  het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) komt wel tot een definitie van zware beroepen. Afbouw- en natuursteenbranche, schilders, dakdekkers, reiniging, visserij en taxi- en ambulancevervoer. Dit zijn volgens het EIB “zware beroepen”, omdat de uitval door arbeidsongeschiktheid meer dan twee keer het gemiddelde is. Maar waarom zou dat de ondergrens van een zwaar beroep zijn? Bovendien kan het gebruik van een ‘objectieve’ maatstaf als uitval door arbeidsongeschiktheid worden gezien als een beloning voor slecht gedrag, zoals VVD en D66 opmerkten tijdens het Kamerdebat.

Geen ei van Columbus

Na overleg met werkgevers en werknemers heeft bewindsvrouw Klijnsma geen sluitende omschrijving van het begrip ‘zwaar beroep’ gevonden. Of, zoals ze het zelf zegt: er is geen ei van Columbus gevonden. De oplossing voor werknemers in (fysiek) zware beroepen moet volgens Klijnsma niet gezocht worden in een definitie, want deze kan niet goed worden afgebakend en is daardoor onbeheersbaar en lastig uitvoerbaar. Bovendien kan de inhoud van werk in de loop der tijd veranderen.

Tijdig het roer omgooien

Sociale partners zijn nu volgens Klijnsma aan zet als het gaat om duurzame inzetbaarheid. Zij kunnen hier op decentraal niveau gerichte afspraken over maken, bijvoorbeeld over preventie en tijdige om- en bijscholing. De overheid kan hierbij faciliteren en stimuleren, want volgens haar is wel duidelijk dat specifieke groepen moeten worden ondersteund.

Eigen verantwoordelijkheid

Tussen economen, politici, vakbonden en onderzoeksinstellingen woedt het debat over het nut van een flexibeler pensioenleeftijd al langer, en ook over de vragen of het haalbaar en betaalbaar is. Vooral de omschrijving van het zware beroep blijkt een groot struikelblok. Want, bij welke definitie je ook aansluit, er vallen altijd beroepen buiten de boot die dat onterecht zullen vinden. En, hoe zit het met de eigen verantwoordelijkheid van mensen met een zwaar beroep? Moeten zij niet eerder zelf aan de bel trekken?

Generatiepact

Die insteek kiezen de vakbonden niet. Mensen met zware beroepen moeten eerder kunnen stoppen met werken, vinden FNV en CNV. Een fatsoenlijke oudedag is de reden waarom de FNV het generatiepact hoog op de agenda heeft gezet bij de komende cao onderhandelingen. In een generatiepact staan afspraken waardoor oudere werknemers minder kunnen gaan werken, maar de pensioenopbouw wel doorloopt en meer jongeren de kans krijgen om in de sector te werken. De FNV is met een 11-puntenplan gekomen om dat mogelijk te maken. In het 11-puntenplan stelt de vakbond onder meer voor om per extra levensjaar een half jaar later met pensioen te gaan. Daarnaast moet de AOW-uitkering vier jaar eerder of later kunnen ingaan dan de richtleeftijd. Bij een AOW-leeftijd van 67 betekent dit AOW vanaf 63 of uitstel tot 71 jaar. Ook het CNV pleit voor een flexibele pensioenleeftijd, die af moet hangen van de zwaarte van het beroep. Rutte-II heeft in 2015 al laten weten dat het niets voelt voor zo’n systeem. Het is duurder dan het huidige en ingewikkelder in de uitvoering. Het kan werkgevers ook aanzetten om ‘versleten’ mensen sneller in de AOW te duwen. Bij flex-AOW lijkt het grootste bezwaar: wie betaalt het inkomensverschil, en voor hoelang?

Doe toch maar wat langer

Opvallend bij deze inmiddels bekende standpunten is dat oudere werknemers vaker zelf zeggen dat ze wel langer kunnen doorwerken, zeker als de pensioendatum nadert. De tendens uit de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden van TNO lijkt te zijn: hoe ouder, hoe langer men wil doorwerken. Maar willen is wat anders dan kunnen. Toch denkt de gemiddelde werknemer het wel tot 62 jaar en 6 maanden te kunnen volhouden in zijn of haar huidige beroep. Ook daarbij valt op: hoe ouder de bevraagde is, hoe langer hij denkt te kunnen doorgaan. Ook in de bouw. Adviesbureau Berenschot vermoedt dat ouderen daar al minder zwaar werk doen en daarom inschatten dat ze dat werk wel volhouden tot hun 67e.

Vele uitdagingen voor HR

Misschien dat de meeste werknemers, zeker als ze ouder worden, wel langer willen doorwerken. Zeker als ze het vooruitzicht van een werkloos bestaan zien opdoemen. Maar ze moeten het ook kunnen. Dan is de vraag: is er ander werk dat minder zwaar is en nog voldoende betaalt? En zo ja: moet ik me daarvoor gaan om-, her-, of bijscholen? Hierachter zitten andere vraagstukken. Wie moet het initiatief nemen voor die persoonlijke ontwikkeling? Werkgever, werknemer, overheid of alle drie? En wanneer moet dat? Wat te doen met de aarzeling, tot soms weerzin vooral bij mensen met een lagere of middelbare opleiding tegen weer, of nog ‘iets nieuws gaan leren’? Kunnen andere instrumenten, zoals demotie daarbij helpen? Wat te doen met de mensen die al (te) lang zijn doorgegaan in een fysiek zware baan? Dat zijn de ‘uitdagingen’ waar HR de komende jaren voor staat, als het gaat om zo veel mogelijk mensen duurzaam inzetbaar houden.

Tags :
Categorie : Gezonder werken, Nieuws

Reageer op dit artikel

*


*

Congres Anders Werken

9 november |Jaarbeurs
Innovatieve organisaties delen met u hoe zij ‘anders werken’. Hoe zij conventies hebben durven loslaten. Anders werken en anders denken over:

> de inrichting van de organisatie;
> samenwerking;
> het organiseren en inrichten van HR.
Meer informatie / programma

Inzet Op Maat 2017

20 en 21 november 2017 | Hét vakevent over duurzame inzetbaarheid


Met ‘fitte’ medewerkers houd jij jouw organisatie ook vitaal en kun je sneller inspelen op ontwikkelingen en kansen die zich voordoen. Vanuit HR kun je aangeven wat er moet gebeuren om collega’s beter inzetbaar te maken en te houden. Er liggen nieuwe kansen, maar het vraagt om een heldere visie en een aanpassing van jouw huidige beleid. Kom langs bij Inzet op Maat en laat je inspireren en informeren!

Klik hier voor totale programma en schrijf u in>>

E-mailnieuwsbrief

visual_ezine2Elke week het laatste nieuws over duurzame inzetbaarheid in uw inbox?

Meld u aan voor de nieuwsbrief

Volg ons #overdi

facebook     Linkedin     twitter

Opleidingen

1 juni 2017
Veilig contracteren van ZPP’er
Wat is de actuele stand van zaken omtrent contracteren van ZZP’ers? Aan de hand van praktijk-
voorbeelden analyseert u de risico’s rondom de flexibele schil binnen uw organisatie, ziet u hoe bij u de zaken ervoor staan en krijgt u advies.
Meer informatie 

12 oktober 2017
HR-wetgeving actualiteitendag
Na deze dag kunt u de actuele stand van zaken direct vertalen naar uw dagelijkse praktijk. We concentreren ons op: sociale zekerheid, pensioenen, arbeidsrecht en personeel&fiscus.
Meer informatie

 

Check de werkplek
Is er nog onvoldoende aandacht voor de werkplek, werkhouding en beweging binnen de organisatie? De Werkplekchecker is een flexibele scan die een snelle beoordeling van de persoonlijke beeldschermwerkplek maakt. Dit kan tijdens het werk en op de werkplek, zonder het inhuren van een adviseur. Voorkom productiviteitsverlies, gezondheidsklachten en ziekteverzuim!
Meer informatie / programma

Boeken

Een leven lang inzetbaar
Duurzame inzetbaarheid van werknemers is een belangrijk thema in Nederland gezien de vergrijzing en ontgroening van onze arbeidsmarkt. Maar wat is duurzame inzetbaarheid precies?
Meer informatie

Leidinggeven aan talentontwikkeling
Medewerkers laten leren zonder ze een dure cursus aan te biede. En ze helpen om budgetneutraal optimale prestaties neer te zetten. Leer hoe je dit alledaags stimuleert.Trek talentontwikkeling naar een hoger plan.
Meer informatie

 

Whitepapers
Vakmedianet gebruikt cookies om bepaalde voorkeuren te onthouden en af te stemmen op uw vakmatige interesse. Meer informatie over het gebruik van cookies .